Pegadas de Galicia na Habana ūüźĺ

Manda carallo na Habana… outra vez 17 de Maio!¬†¬†O d√≠a m√°is¬†importante do ano¬†para as letras galegas, e ademais¬†e dende hai un tempo;¬†¬†d√≠a¬†festivo en Galicia.¬† O d√≠a das letras galegas p√≠llame este ano escribindo sobre Cuba, custoume¬†empezar a¬†organizar¬†as ideas desta √ļltima gran viaxe…¬†pero por fin,¬† pouco a pouco estou tratando ¬†de¬†relatar como foi o noso percorrido de descubrimento polas terras cubanas…

Centro Galego da Habana

Palacio Centro Galego de la Habana

 

A relaci√≥n entre Galicia e a Habana, que¬†a√≠nda √© palpable¬†¬†a d√≠a de hoxe… naceu dunha gran conexi√≥n entre √°mbalas d√ļas culturas.

Fai tempo, vin unha reportaxe de Xos√©¬†Neira Vilas na que falaba da emigraci√≥n galega en Cuba e¬†en especial¬†na Habana, contaba que el despois de pasar uns anos en Bos Aires, considerada daquela a quinta provincia galega, pois al√≠ resid√≠an¬†m√°is galegos que en calquera das outras catro, decidiu marchar¬†cara a¬†Habana coa s√ļa muller para fundar a editorial Follas Novas.¬†Naquela reportaxe¬†pregunt√°banlle se¬†non resultaba estra√Īo fundar¬†unha editorial en galego na Habana,¬†¬†√≥ que¬†e respondeu¬†que non era¬†ningunha novidade,¬†pois na Habana xa exist√≠an¬† varias editoriais galegas , como EMC ou¬†NOVA… Neira Vilas,¬† fundou asemade¬†unha distribuidora de libros en galego para Am√©rica, ¬†e dic√≠a que el que¬†escrib√≠a en galego, sempre se sentira apoiado .

IMG_20160924_174429

Cruceiro na praza de San Francisco de Asis. Habana, Cuba.

 

Lembraba Neira Vilas que a emigraci√≥n a Cuba fora unha emigraci√≥n importante,¬†en Cuba chegou a¬†residir un terzo da poboaci√≥n galega, tam√©n na Habana naceu o Himno Galego e a Bandeira Galega que¬†soou por primeira vez no Centro Galego. El mov√≠ase no ambiente cubano, fac√≠a investigaci√≥ns sobre Manuel Murgu√≠a¬†e Rosal√≠a de Castro na Habana e ¬†e v√≠a como a xente, moitos deles fillos ou netos de galegos mostraban curiosidade e interese pola s√ļa raizame.

Conta tam√©n que¬†as relaci√≥ns entre¬†cubanos e¬† galegos foron as mellores da emigraci√≥n ,¬† describe os cubanos como¬†xente entra√Īable e agarimosa ¬†que se compenetraba perfectamente¬†nas¬†Sociedades como¬†a Rosal√≠a de Castro ou a¬†Concepci√≥n Arenal…¬†√Ā diferencia¬†con Arxentina, onde¬†se fac√≠an¬†chistes¬†de galegos,¬†¬†polo mero feito¬†de que cando¬†os galegos¬† chegaban a Bos Aires falaban mal o castel√°n, e os arxentinos pensaban por isto¬†que eran torpes…¬†(a√≠nda non sab√≠an que cando te desenvolves¬†con dificultade¬†nunha lingua, significa que tam√©n podes falar noutra, o cal¬† sup√≥n sempre unha vantaxe) os cubanos aceptaron esa diferenciaci√≥n con curiosidade e respecto e¬† deu lugar a¬†unha¬†perfecta integraci√≥n,¬†como en ning√ļn outro pa√≠s.

Din que incluso na Guerra de Independencia Cubana, foron moitos os galegos que loitaron pola independencia de Cuba porque a v√≠an xusta e compromet√©ronse na loita¬†con aquela xente modesta e solidaria;¬† contan que¬†alg√ļn deles at√©¬†chegou a xeral.

√Ā nosa chegada √° Habana, unhas das primeiras¬†visitas da cidade foi o Palacio¬† Centro Galego de la Habana; un edificio impo√Īente, ¬†situado mesmo √≥ lado do Capitolio e hoxe convertido no¬†Gran Teatro da Habana e que¬†alberga o Teatro Garc√≠a Lorca.¬†O Centro Galego foi dende a s√ļa inauguraci√≥n no ano 1880 un dos m√°is importantes¬†centros culturais de toda Am√©rica; estaba dividido en tres secci√≥ns; Academia de Belas Artes, Academia de M√ļsica e¬†O Plantel Concepci√≥n Arenal: onde se daban clases de primaria e idiomas,¬† clases di√ļrnas e nocturnas¬†¬†de comercio. taquigraf√≠a,¬†corte e costura… etc.

DSC03403

Cami√Īando pola Habana¬†aparecen outras importantes pegadas galegas; como¬†¬†o cruceiro obra de Enrique Velasco e elaborado pola escola de canteiros de Pontevedra, ¬†que adorna a¬†praza de San Francisco de Asis. O cruceiro que¬†√© un dos elementos m√°is significativos da iconograf√≠a galega,¬†aparece perfectamente integrado¬†na praza habanera. Non lonxe deste cruceiro,¬†podemos ver¬†unha inscrici√≥n en pedra nunha fachada¬†pr√≥xima ¬†co poema de Rosal√≠a¬†“Adios r√≠os adios¬†fontes…” do libro Cantares Gallegos. E tam√©n na Habana Vella topamos cun restaurante onde serv√≠an empanada galega, que por certo pouco ti√Īa que ver coa nosa ūüėČ

√Č doado atoparse pola r√ļa con descendentes de galegos.¬†O caso m√°is curiosos que¬†topamos, foi o de dous homes de avanzada idade que o pasar nos ¬†preguntaron de onde √©ramos, e logo¬†cont√°ronnos que eles estiveran traballando en Galicia¬†; un en Vigo e o outro en Cangas pero¬†finalmente, retornaron¬†para s√ļa terra. Hai algo tam√©n de morri√Īa nos cubanos, que os fai moi¬†parecidos a nos.

IMG_20160924_174700

Rapaces ensaiando unha mui√Īeira na Habana, Cuba.

 

Pero sen d√ļbida algunha, se algo impresiona m√°is estando fora da terra, ademais de toparnos cun bar¬†onde sirvan Estrella Galicia, ou ouvir falar a un neno en galego… iso √© o son da gaita! Cami√Īar pola Habana Vella e¬†empezar a sentir o¬†son¬†¬†da gaita repicando, xera unha serie de sentimentos indescritibles que s√≥ nos entendemos, e xa sabedes de que vos falo…¬†¬†ūüėČ

Al√≥ onde estedes: Feliz d√≠a das letras¬†Galegas a tod@s! ūüėČ

 

Anuncios

Responder

Introduce tus datos o haz clic en un icono para iniciar sesión:

Logo de WordPress.com

Est√°s comentando usando tu cuenta de WordPress.com. Cerrar sesi√≥n / Cambiar )

Imagen de Twitter

Est√°s comentando usando tu cuenta de Twitter. Cerrar sesi√≥n / Cambiar )

Foto de Facebook

Est√°s comentando usando tu cuenta de Facebook. Cerrar sesi√≥n / Cambiar )

Google+ photo

Est√°s comentando usando tu cuenta de Google+. Cerrar sesi√≥n / Cambiar )

Conectando a %s